Co to jest klucz udarowy i do czego służy?

klucz udarowy

Klucz udarowy jest narzędziem służącym głównie do szybkiego i sprawnego odkręcania kół samochodu. Znajduje zastosowanie głównie w branży napraw motoryzacyjnych, choć może być również przydatny na placach budowy czy w zakładach montażowych. Co to jest klucz udarowy, do czego służy, a także, z jakich modeli kluczy korzysta się najczęściej? O tym i więcej w dzisiejszym artykule.

Klucz udarowy – co to takiego?

Klucz udarowy przeznaczony jest do szerokiej gamy ingerencji motoryzacyjnych wymagających użycia narzędzia o tak wszechstronnym przeznaczeniu. Urządzenie w swoim wyglądzie przypomina wiertarkę, choć różni się od niej formą generowanych obrotów. Podczas gdy wiertarki lub wkrętarki akumulatorowe generują równomierny obrót, klucze udarowe rozprowadzają niewielkie impulsy, aby oddziaływać na śruby z większą siłą niż standardowa wkrętarka akumulatorowa. Dzięki temu klucz udarowy może służyć do odkręcania śrub i nakrętek, czy dokręcania śrub kół lub innych części pojazdu posiadających ten rodzaj mocowania. Przez swoją szeroką gamę zastosowań klucz udarowy, a zwłaszcza pneumatyczny klucz udarowy znalazł swoje miejsce w sportach motoryzacyjnych, oszczędzając znaczną ilość czasu przy dynamicznej zmianie opon.

Cechy kluczy udarowych – o czym warto wiedzieć?

Główną cechą kluczy udarowych jest ich wysoki moment obrotowy. Im wyższy, tym większą moc ma urządzenie. Moment obrotowy podawany jest w niutonometrach (Nm). Komercyjnie dostępne urządzenia znane są z zakresu od 100 do 2000 Nm. Wszystkie modele powyżej 2000 Nm to wyjątkowo ciężki sprzęt, używany, chociażby do szeroko zakrojonych prac budowlanych. Klucz udarowy o mocy 500-600 Nm w zupełności wystarczy do zmiany opony w samochodzie. O jakich cechach kluczy udarowych warto wiedzieć?

  • Autonomia i stosunek wagi do rozmiaru – w wersji bezprzewodowej klucz udarowy działa na akumulator litowo-jonowy, zwiększając w ten sposób swoją autonomię. Konstrukcja takiego klucza związana jest zazwyczaj ze zmniejszoną masą i gabarytami, przekładając się tym samym na zwiększone możliwości transportu. Z drugiej strony modele zasilane sieciowo mają znacznie większą moc;
  • Szybkość i oszczędność czasu – manipulacje mechaniczne za pomocą tradycyjnego klucza są znacznie ograniczone w porównaniu z kluczami udarowymi. Jest to zatem obowiązkowa część zestawu narzędzi mechanicznych np. zespołów interwencyjnych na torach wyścigowych. Klucz udarowy zastosowanie znajdzie także w pracach wymagających profesjonalnej jakości z zakresu odkręcania śrub;
  • Możliwość usunięcia uszkodzonych śrub – aby odkręcić gwint lub śrubę, często używa się manualnych kluczy ręcznych. Części mocujące nie są jednak zawsze w dobrym stanie. Zatarte, zardzewiałe lub ścięte śruby i gwinty stają się trudne do poluzowania, lub wręcz niemożliwe do samodzielnego odkręcenia. Klucz udarowy znany jest tu ze swojej skuteczności, bezproblemowo odkręcając uszkodzone elementy złączne.

 

Jak działa klucz udarowy?

Powtarzające się kliknięcia, które wydaje klucz udarowy, sprawiają, że jest on szeroko rozpoznawalny wśród innych elektronarzędzi. Klucz udarowy za pomocą uderzeń bijaka wkręca lub odkręca śruby przez poddanie się obrotowemu mechanizmowi narzędzia. Na ten mechanizm składają się takie elementy, jak:

  • Bijak w kształcie tulei;
  • Wałek napędowy;
  • Kulka poruszająca się w wyżłobieniach bijaka i wałka napędowego;
  • Wrzeciono zawierające kowadełka wytwarzające wraz z innymi elementami mechanizmu udar;
  • Sprężyna podłączona do wałka napędu i bijaka.

Elementy wchodzące ze sobą w interakcję za pomocą akumulatora lub zasilania sieciowego wytwarzają obciążający symetrycznie części całego urządzenia udar, sprawiający, iż klucz działa niezwykle sprawnie i bezproblemowo.

Co to jest klucz udarowy? Istniejące rodzaje elektronarzędzi

Uniwersalne właściwości klucza udarowego nie różnią się budową zależnie od rodzaju samego urządzenia. Rozróżnia się bezprzewodową, przenośną wersję, a także modele pneumatyczne. Ten pierwszy przeznaczony jest do wykonywania pracy w ruchu, wymagającej odpowiedniej żywotności baterii, która ładowana jest regularnie. Modele pneumatyczne stosowane są z kolei do użytku profesjonalnego. Są przeznaczone do wyścigów samochodowych lub do wymagającej, intensywnej pracy, np. na budowie. W przeciwieństwie do kluczy elektrowstrząsowych nie mają baterii i dlatego nie wymagają regularnego ładowania.

 

Klucze udarowe znajdują swoje zastosowanie wszędzie tam, gdzie wymagana jest duża mobilność lub niedopuszczalna jest obecność dużej ilości przewodów. W przemyśle motoryzacyjnym i produkcyjnym narzędzia pneumatyczne znane są ze swojej popularności, głównie ze względu na ich moc i trwałość. Klucze bezprzewodowe znajdują z kolei zastosowanie w pracach, w których urządzenia zasilane sieciowe będą nieskuteczne lub po prostu niewygodne. Najczęściej tego typu narzędzia kupują prywatni właściciele samochodów lub małych zakładów mechanicznych. Klucz udarowy używany jest wtedy głównie do wkręcania lub odkręcania śrub kół i naprawy karoserii.